english german arabic turkish
21.02.2021, 13:16

Bir zamanlar Kıbrıs, ABD, John Wayne, Tommix, Texas

TRT Televizyonu “Bir Zamanlar Kıbrıs” isimli bir dizi çekimi için birkaç hafta önce 250 kişilik bir ekip ile KKTC’ye gitmişti. Tam Covid-19 un yayılmaya başladığı sırada ve sokağa çıkma yasağı uygulandığı zamanda. Çekim hala devam ediyor.

İlk zamanlar cılız protestolarla olay geçiştirildi. Şimdi sosyal medyada şiddetli bir protestoya şahit olmaktayız. Hayır, hayır, bir film yüzünden halkın tehlikeye sokulduğu için değil protestolar.

Sosyal medya protestolarının odak noktası filmin içeriği. Efendim film gerçeği yansıtmıyormuş.

O zaman köy halkının haklı tepkisine destek olup, sokağa çıkma yasağına rağmen tedbirli bir şekilde film setine gidip kitlesel protesto yapsalardı onlara büyük saygım olurdu.

Hangi film gerçeği yansıtıyor ki? Filmler yaşanmış olaylardan esinlenebilir, ama belgeseller gibi gerçeği yansıtma sorumlulukları yoktur.

Benim çocukluk ve gençlik dönemim filmleri, televizyon dizilerini bilinçsiz bir şekilde, büyük bir zevkle izleyerek geçti. Cumartesi günleri arkadaşlarımla Talat abiden hellimli, pastırmalı sandöviçlerimizi, coca-colalarımızı alıp soluğu Şahin Sinemasında bulurduk.

“Kahramanlar kahramanı” John Wayne’in arkasındaki kavboy sürüsü ile yerli Apaçi, Komançi Kızılderilelerine saldırıp bu “vahşileri” katledişini ağzımızdan salyalar akarak zevkten dörtköşe seyrederdik.

İngilizlerin daha 1950li yıllarda Kenya’da Mau Mau mezalimini haklı çıkaran filmler izler, “kahraman” İngiliz milletine “yamyamları” yok ettiği için şükran beslerdik. Örnekler çok.

Sadece filmler mi? Ailelerimizi kandırır, ders kitaplarımızın arasına sakladığımız Tommix, Texas, Kinova kitapçıklarını hayranlıkla okurduk. Onlar da İngilizin, Amerikalının kahramanlık, Kızılderililerin “vahşilik” hikayeleri ile dolu idi.

Aslında konu önemli. Filmlerin olayları çarpıtması ve insanların beyinlerini yıkayarak farklı toplumlara karşı ırkçı, stereotipik, önyargıllı yaklaşımlar sergilemeye teşvik etmesi ciddi bir konudur. Hollywood bunu yıllardan beri etkili bir şekilde yapıyor.

Tarihi filmler, diziler kullanarak kendi amaç ve çıkarları için çarpıtan devletler her zaman olmuştur, olacaktır. Eminim Fransız, İspanyol, Hollandalı, Portekizli, Belçikalı çocuklar, gençler de uluslarının Afrika, Asya, Amerika kıtalarında işledikleri soykırımları haklı çıkaran filmleri zevkle izlemişlerdir. Hala izlemeye devam ediyorlar.

Bu arada bu tür propagandaları dengeleyici nitelikte savaş karşıtı, olaylara farklı perspektiften bakan filmlerin de varlığını gözardı etmemek gerekir.

Aynı zamanda bilinçli, ünlü aktörlerin de bu akıma karşı çıkışları takdire şayandır.

Bunun en güzel örneğini 1973 Oscar film ödülleri töreninde gördük. Marlon Brando, Godfather filmindeki rolü için kendisine laik görülen ödülü reddetmek amacıyla salona Sacheen Littlefeather isimli Apaçi bir genç kızı göndermişti. Apaçi kız onun adına yaptığı konuşmada Marlon Brando’nun film dünyasının en prestijli ödülü Oscarı, Amerikan film endüstrisinin Amerikalı yerlileri olumsuz yansıtması yüzünden boykot ettiğini açıklamıştı.

***

“Bir Zamanlar Kıbrıs” dizisine dönelim. Filmi görmeden fikir belirtmek yanlış olur. Ama sosyal medyadan anladığım kadarıyla film 1963 ile 1973 dönemindeki mücadele yıllarını konu alıyor.

Filmin kahramanı “Ankara’lı”nın Kıbrıslı Türklerin mücadelesine nasıl katkı koyduğunun hikayesi imiş.

Film eğer Kıbrıslıtürk mücahitlerin yıllardan beri kendilerini kimseden yardım almadan cesurca savunduklarını yansıtmamışsa çok büyük ayıp, eksiklik olur.

Ancak filmin konusunda gerçek payı olmadığını kim iddia edebilir ki? Film o dönemi kapsamıyor, ama 1974 yılının o sıcak Temmuz günü ve sonradan Ankara’lı, Adana’lı, Maraş’lı, Diyarbakır’lı, daha bilmem nereli az mı asker tüm köy halklarını mutlak bir ölümden kurtardılar?

Çok sayıda Türk, Kürt, Laz Anadolu genci bu uğurda yaşamını yitirmedi mi? Benim ailem Lefke’de kısılmıştı. Evimizin yanındaki küçük yapıda çapulcu Yunan askerleri kaçtıktan sonra mezarlar buldular. Daha ne hikayeler duyduk.

Birilerinin “propagandası” başkalarının gerçeğidir. Onu unutmamalı. Yaşamını kaybeden askerlere kurtarıcımız olarak şükran duyacağımıza bir film yüzünden onların anılarına hakaret etmek kimsenin hakkı değildir.

Türkiye hükümetini asimilasyonist siyaseti yüzünden elbette eleştirmeliyiz. Ama trajik aile dramlarını politize edip alet olarak kullanarak değil. Yazıktır. Ailelere, şehit askerlerin anılarına büyük saygısızlıktır.

Yorumlar (0)
banner28
11
parçalı bulutlu
Günün Anketi Tümü
Kıbrıslı Türk olarak Kıbrıs 'da hangi çözüm modelini istiyortsunuz?
Kıbrıslı Türk olarak Kıbrıs 'da hangi çözüm modelini istiyortsunuz?
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 32 70
2. Fenerbahçe 33 66
3. Galatasaray 32 62
4. Trabzonspor 33 58
5. Alanyaspor 33 52
6. Gaziantep FK 32 50
7. Hatayspor 32 49
8. Karagümrük 33 49
9. Sivasspor 32 47
10. Göztepe 33 46
11. Antalyaspor 33 42
12. Konyaspor 32 40
13. Ankaragücü 32 36
14. Rizespor 32 36
15. Kasımpaşa 33 36
16. Malatyaspor 32 34
17. Başakşehir 32 33
18. Kayserispor 32 33
19. Gençlerbirliği 32 31
20. Erzurumspor 33 28
21. Denizlispor 32 26
Takımlar O P
1. Giresunspor 30 63
2. Adana Demirspor 30 58
3. Samsunspor 30 58
4. Altay 30 54
5. İstanbulspor 30 54
6. Altınordu 30 52
7. Ankara Keçiörengücü 30 49
8. Ümraniye 30 44
9. Tuzlaspor 30 44
10. Bursaspor 30 43
11. Bandırmaspor 30 39
12. Boluspor 30 35
13. Adanaspor 30 34
14. Balıkesirspor 30 32
15. Menemenspor 30 31
16. Akhisar Bld.Spor 30 25
17. Ankaraspor 30 23
18. Eskişehirspor 30 8
Takımlar O P
1. Man City 32 74
2. M. United 31 63
3. Leicester City 31 56
4. West Ham 31 55
5. Chelsea 31 54
6. Liverpool 31 52
7. Tottenham 31 49
8. Everton 30 48
9. Arsenal 31 45
10. Leeds United 31 45
11. Aston Villa 30 44
12. Wolverhampton 31 38
13. Crystal Palace 31 38
14. Southampton 31 36
15. Brighton 31 33
16. Burnley 31 33
17. Newcastle 31 32
18. Fulham 32 26
19. West Bromwich 31 24
20. Sheffield United 31 14
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 30 67
2. Real Madrid 30 66
3. Barcelona 30 65
4. Sevilla 30 61
5. Real Sociedad 30 47
6. Real Betis 30 47
7. Villarreal 30 46
8. Granada 30 39
9. Levante 30 38
10. Celta de Vigo 30 37
11. Athletic Bilbao 30 37
12. Cádiz 30 35
13. Valencia 30 34
14. Osasuna 30 34
15. Getafe 30 30
16. Huesca 30 27
17. Real Valladolid 30 27
18. Elche 30 26
19. Deportivo Alaves 30 24
20. Eibar 30 23
banner30