english german arabic turkish

banner20

banner8

banner12

“Kendimizi sigara içmeye koşullandırıyoruz”

banner11

Sigara dünyada ve Türkiye’de önemli bir halk sağlığı sorunudur. Nikotin maddesi vücuda girdiği an stres ve gerginliği artırdığını belirten Klinik Psikolog Birgül Sena Mayda, “Kendimizi sigara içmeye koşullandırıyoruz” dedi.

TÜRKİYE 09.02.2021, 12:58
23
“Kendimizi sigara içmeye koşullandırıyoruz”
banner24

Her yıl dünyada yaklaşık 5 milyon insanın sigara ve tütün kullanımına bağlı hastalıklardan hayatını kaybettiği tahmin edilmektedir. Sigara ve tütün kullanımının bu boyutuyla sürmesi durumunda 2030 yılında dünyada 8 milyon kişinin sigara ve tütün kullanımına bağlı hastalıklardan hayatını kaybedeceği öngörülmektedir. Bu ölümlerin yüzde 70’inin gelişmekte olan ülkelerde olacağı düşünülmektedir. Sağlık Örgütü’nün (DSÖ) bağımlılığı, ‘düzenli olarak günde bir sigara içme’ olarak tanımlamış, sigarayı “dünyanın en hızlı yayılan ve en uzun süren salgını” olarak gördüğünü ifade etmiştir. Sigara içme alışkanlığı gelişmiş ülkelerde azalmaktayken gelişmekte olan ülkelerde sigara tüketimi her yıl artış göstermektedir.

“SİGARAYI İÇTİĞİMİZDE STRESİMİZ AZALMIYOR”

Sigara içilmediği zaman yoksunluk belirtilerinin ortaya çıktığını söyleyen İstanbul Kent Üniversitesi’nden Öğretim Görevlisi Klinik Psikolog Birgül Sena Mayda, “Yoksunluk sendromu için fizyolojik bir adaptasyondan bahsedebiliriz, kişi kullandığı maddeyi bir süre alamadığında yaşadığı olumsuz ruh hali olarak yoksunluğu açıklayabiliriz. Sigara kullanıcıları, nikotin maddesini vücuda almadığı zaman sigara içerken hissedilen olumlu duyguların yerini sigaradan uzak durmamızdan kaynaklanan olumsuz hisler alıyor ve böylelikle stres, gerginlik, öfke, uykusuzluk gibi yoksunluk belirtileri ortaya çıkıyor. Sigarayı içtikten iki-üç saat sonra yoksunluk belirtileri ortaya çıkıyor. Sigarayı içtiğimizde stresimiz azalmıyor. Rahatlamamızın sebebi aslında yoksunluk belirtilerinden ortaya çıkan gerginliğin azalması durumudur, olumsuz hislerimizin yerini sigara içimiyle meydana gelen yoksunluk belirtilerinin kaybolmasıyla birlikte olumlu duygulara bırakıyoruz, böylelikle ödül sistemimiz aktive oluyor” diye konuştu.

“SİGARA İÇMEYE KENDİMİZİ KOŞULLANDIRIYORUZ”

 Rahatlamak için stresli bir ortamdan uzaklaşmanın da yeterli olacağını belirten Mayda sözlerine şu şekilde devam etti:

“Sigara içerek stresten uzaklaştım algısı aslında biz insanların sığındığı bir durum. Sigara içmeye kendimizi koşullandırıyoruz. Çoğu insan olumsuz bir durumla karşılaştığı zaman sigaraya sığınıyor. Örneğin, iş ortamını ele alım; çok bunaldınız, işiniz yetişmiyor o an ofis arkadaşınızla sigara molası için dışarı çıktınız ve kendinizi ‘rahatlamış’ hissettiniz, elinizde sigara olduğu için bu rahatlama sebebini sigaraya atfediyoruz, oysa bunu yapmak yerine arkadaşla yapılacak sigarasız bir muhabbet de sizi rahatlatacaktır. Alkol ile sigara, kahvenin yanında sigara, hatta bazen sevdiğimiz bir arkadaşımızla bile sigara içmek mükemmel bir ikili olarak düşünülebiliyor. Yani aslında bizler bazen canımız o an gerçek anlamda sigara içmek istemese bile bir kahve içtiğimizde otomatikman elimiz sigaraya gidebiliyor, burada koşullanmadan bahsedebiliriz. Günlük hayatta bazı tutumlarımız var. Tutumlar inançlar ve düşüncelerdir. Düşüncelerle davranışlarımızın birbiriyle uyumlu olması gerekiyor aksi takdirde davranışlarımız ve düşüncelerimiz arasında bir çelişki olacaktır. Örneğin; sigaranın akciğer kanserine sebep olduğunu biliyoruz. Ama bunu bilmemize rağmen sigara içmeye devam ediyoruz.  Yani kişinin inancı sigara içmemek üzerine olan bir düşünceyken davranış olarak sigara içmeye devam eder.”

Mayda, “Bu durumda çatışmadan doğan iç huzursuzluk meydana gelir. Bu da her birimizde gerginliğe, huzursuzluğa sebep olur. Bu hisleri yok etmek için ya tutumlarımızı ya da davranışlarımızı değiştiriyoruz. Genellikle tutumları değiştirmek daha kolaydır; ‘Benim babam da sigara içiyordu fakat akciğer kanseri olmadı’ diyerek düşüneceğimizi yani tutumumuzu değiştirdiğimizde sigara içme “bahanemiz” hazır oluyor, iç çatışmamız da azaldığından dolayı kendimizi daha huzurlu hissediyoruz” ifadelerini kullandı.

“DENEMİŞ OLMAK SİZİ İRADESİZ YAPMAZ”

İnsanların kendi içinde yaşadığı iç çatışmayı yöneterek bahanelere sığındığını söyleyen Uzm. Klinik Psikolog Birgül Sena Mayda, “Bir madde vücut sistemimize girmediği zaman oluşan belirtilere yoksunluk diyoruz. Sigara içmek istediğiniz zaman sigara içmeyi erteleyin. Şu anda canınız sigara mı içmek istedi, 1 saat sonraya erteleyin ve o saat geldiğinde kendinize gerçekten o an sigara içmek isteyip istemediğinizi sorun. Danışanlarımla konuştuğumuzda gün içerisinde gerçekten ihtiyaçları olan sigara sayısından daha fazla sigara içtiklerini görüyorum. Örneğin yemeklerden sonra, sabah uyanınca vücut o nikotini istiyor ve kişi ‘bu sigarayı gerçekten içmem gerekli diyor” dedi.

Sigarayı bırakmayı deneyip başarısız olmuş kişilere de tavsiyelerde bulunan Mayda, “Sigaraya tekrar başlamış olmak sizi umutsuzluğa sürüklemesin. Denemiş olmak insanları iradesiz yapmaz. Aslında denemiş ve bırakamamış kişiler, yoksunluk belirtilerini daha önceden deneyimlediği için bir sonraki sigarayı bırakma girişiminde ortaya çıkan belirtilerle daha iyi bir şekilde başa çıkabileceklerdir” diye konuştu.

Yorumlar (0)
banner28
banner13
Günün Anketi Tümü
Z kuşağı yanıtlıyor: Türkiye'de Kurulacak olan 67. hükümette, Cumhurbaşkanlığı koltuğuna ve iktidara kim geçmelidir?
Z kuşağı yanıtlıyor: Türkiye'de Kurulacak olan 67. hükümette, Cumhurbaşkanlığı koltuğuna ve iktidara kim geçmelidir?
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Galatasaray 19 45
2. Fenerbahçe 19 41
3. Başakşehir 19 37
4. Beşiktaş 18 35
5. Trabzonspor 19 35
6. Adana Demirspor 19 34
7. Konyaspor 19 27
8. Kayserispor 19 26
9. Alanyaspor 19 25
10. Karagümrük 19 22
11. Ankaragücü 19 22
12. Giresunspor 19 21
13. Gaziantep FK 19 19
14. Kasımpaşa 19 19
15. Antalyaspor 18 18
16. Sivasspor 19 18
17. Hatayspor 18 17
18. İstanbulspor 19 15
19. Ümraniye 19 14
Takımlar O P
1. Eyüpspor 20 41
2. Samsunspor 20 38
3. Keçiörengücü 20 36
4. Bodrumspor 20 35
5. Pendikspor 20 34
6. Rizespor 20 34
7. Bandırmaspor 19 34
8. Boluspor 20 33
9. Sakaryaspor 20 31
10. Manisa FK 19 28
11. Göztepe 20 27
12. Adanaspor 20 22
13. Tuzlaspor 20 19
14. Altay 20 18
15. Erzurumspor 20 18
16. Altınordu 20 16
17. Ö.K Yeni Malatya 20 13
18. Denizlispor 20 12
19. Gençlerbirliği 20 10
Takımlar O P
1. Arsenal 19 50
2. M.City 20 45
3. Newcastle 20 39
4. M. United 20 39
5. Tottenham 21 36
6. Brighton 19 31
7. Fulham 21 31
8. Brentford 20 30
9. Liverpool 19 29
10. Chelsea 20 29
11. Aston Villa 20 28
12. Crystal Palace 20 24
13. Nottingham Forest 20 21
14. Leicester City 20 18
15. Leeds United 19 18
16. West Ham United 20 18
17. Wolves 20 17
18. Bournemouth 20 17
19. Everton 20 15
20. Southampton 20 15
Takımlar O P
1. Barcelona 17 44
2. Real Madrid 17 41
3. Real Sociedad 18 38
4. Atletico Madrid 18 31
5. Villarreal 18 31
6. Real Betis 17 28
7. Osasuna 18 28
8. Athletic Bilbao 18 26
9. Rayo Vallecano 18 26
10. Mallorca 18 25
11. Girona 18 21
12. Valencia 17 20
13. Espanyol 18 20
14. Almeria 18 19
15. Sevilla 18 18
16. Getafe 18 17
17. Celta Vigo 18 17
18. Real Valladolid 18 17
19. Cadiz 18 16
20. Elche 18 6
banner5