english german arabic turkish

banner20

banner37

banner8

banner38

banner12

Türkiye’nin kapsamlı bir uzay kanunu olmalı 

banner11

umhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın açıkladığı uzay programıyla gündeme gelen uzay hukuku ve ülkelerin uzaydaki hakları konusunda bilgiler veren Hava ve Uzay Hukuku Uzmanı Doç. Dr. İlyas Gölcüklü, “Türkiye, ulusal ve uluslararası alandaki iş birliklerini de dikkate alarak kendi uzay kanununu yapmalı” dedi.

TÜRKİYE 21.02.2021, 10:46
21
Türkiye’nin kapsamlı bir uzay kanunu olmalı 
banner24

C

Türkiye’nin uzay yarışları için somut adımlar attığını söyleyen Hava ve Uzay Hukuku Uzmanı Altınbaş Üniversitesi Hukuk Fakültesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. İlyas Gölcüklü, “Uzay yarışları ilk olarak Sovyet Rusya ve ABD arasında başlamasına rağmen uzay, günümüzde Kanada, Japonya, Hindistan, Çin gibi birçok yeni aktörün de dahil olduğu bir alan olarak karşımıza çıkıyor. Türkiye ise Türkiye Uzay Ajansı’nı kurarak bu alanda “ben de varım” dedi. Milletlerarası alan bakımından Birleşmiş Milletler, uzayın barışçıl amaçlarla kullanılması noktasında birtakım antlaşmalar yapmakta. Ancak Birleşmiş Milletler antlaşması kapsamında bir devletin sorumlu olması demek, o sorumluluğun esaslarını detaylıca belirlemez. Bu nedenle Türkiye’nin de kılavuz niteliğinde kapsamlı bir uzay kanununu hazırlaması gerekli ve önemlidir” diye konuştu.

“UZAY BARIŞÇIL AMAÇLARLA KULLANILMALI”

Uzayın ‘insanlığın ortak keşif alanı’ olarak tanımlanabileceğini belirten Doç. Dr. İlyas Gölcüklü, “Birleşmiş Milletler, uzayın barışçıl amaçlarla kullanılmasını ve uzayda gerçekleştirilen faaliyetlerden bütün devletlerin eşitlikçi bir biçimde faydalanmasını sağlamak için çalışmaktadır. BM anlaşmalarında öne çıkan bazı kurallar vardır ve devletlerin bu temel esaslara uymaması, uluslararası hukukta sorumluluğun doğmasına sebebiyet verebilecektir. Uzayın barışçıl amaçlarla kullanılması gerekir. Örneğin devlet olarak oraya gidip bir nükleer santral inşa edemezsiniz” dedi.

“KAPSAMLI UZAY KANUNU GEREKLİ”

Türkiye’nin kapsamlı bir uzay kanunu yapması gerektiğini söyleyen Gölcüklü, “Türkiye ulusal ve uluslararası alandaki iş birliklerini de dikkate alarak kendi kanununu yapmalı. Bizler şu anda esasen gelecekte yaşıyoruz. Aynı zamanda çok hızlı gelişen bir alan uzay alanı ve Türkiye’nin de bu noktada atmış olduğu adımlar, geleceği yakalamak bakımından oldukça önemlidir. Ancak bunlarla yetinmeyerek Türkiye’nin de kapsamlı bir uzay kanunu yapması gerekmektedir. Vurgulamak gerekir ki uzay hukuku, bir zamanlar bebeklik dönemini yaşamış olan hava yolu taşımacılığında olduğu gibi, teknolojiye bağlı olarak oldukça hızlı bir biçimde büyüyen ve çok farklı iş birlikleri ile güçlü sermaye gerektiren önemli bir alandır. Bu nedenle Türkiye’nin bu adımlarla yetinmeyerek özellikle ABD’de yapıldığı üzere Ulusal ve Ticari Uzay Programları Kanunu ya da Ticari Uzaya Fırlatma Kanunu gibi kapsamlı bir Uzay Kanunu yapması ve bu düzenleme kapsamında mutlaka özel sektörün de uzay yarışına teşvik edilmesi gereklidir” ifadelerini kullandı.

“YAKIN TARİHTE UZAY TURİZMİNİ KONUŞUYOR OLACAĞIZ”

Günümüzde özel sektörün de uzay turizmine yöneldiğini belirten Doç. Dr. İlyas Gölcüklü, “ABD’nin ulusal ve ticari uzay programları kanunu var. Devletin kendi iç hukukundaki işleyişi, bu kanuna tabii olarak çözümleniyor. Bugün ABD’nin bazı önde gelen şirketleri uzay yarışında başarıyla yer alıyor. Yakın tarihte bizler sivil uzay turizminden kaynaklı problemleri tartışıyor olacağız. Sivil uzay turizmi söz konusu olduğunda sigorta uyuşmazlığı, hava aracı kazalarında olduğu gibi hava-uzay aracı kazası uyuşmazlıkları da olabilecek. Sivil hava taşımacılığında olduğu gibi uzay taşımacılığı da teknolojiye bağlı olarak çok hızlı gelişiyor. Bu da uzay tartışmalarının artık yavaş yavaş devletler arasındaki ilişkiden çıkıp devlet-birey, ya da birey-birey arasındaki özel hukuk uyuşmazlıklarına dönüşmesine neden oluyor. Örneğin sivil uzay turizminde sigorta uyuşmazlıkları, taşıyıcı özel şirket-uzay yolcusu uyuşmazlıklarının mevcut BM düzenlemeleri kapsamında çözülmesi beklenemez” dedi.

Doç. Dr. İlyas Gölcüklü sözlerine şu şekilde devam etti:

“Bir hava aracıyla giderken hava aracı içerisinde bir yolcu, diğer yolcuya zarar verebilir. Yolcu doğal sebeplerden dolayı ölebilir. Ya da pilotaj hatasından kaynaklanan hava aracı kazası meydana gelebilir. Bu sorunların hepsi uzay taşımacılığı için de geçerli. Eski birleşmiş milletler antlaşmalarında bulunan genelgeçer kısa hükümler uzay gibi sürekli gelişen bir alanda yetersiz kalıyor. Uluslararası bir antlaşmanın yeniden yapılması zaman alacağı için Türkiye’nin de tıpkı diğer devletler gibi kapsamlı bir uzay kanunu yapması gerekir.”

Yorumlar (0)
banner28
banner13
12
az bulutlu
Günün Anketi Tümü
Türkiye Cumhuriyeti'nde 14 Mayıs 2023'de yapılacak Cumhurbaşkanlığı seçimini kim kazanır?
Türkiye Cumhuriyeti'nde 14 Mayıs 2023'de yapılacak Cumhurbaşkanlığı seçimini kim kazanır?
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Galatasaray 38 102
2. Fenerbahçe 38 99
3. Trabzonspor 38 67
4. Başakşehir 38 61
5. Kasımpasa 38 56
6. Beşiktaş 38 56
7. Sivasspor 38 54
8. Alanyaspor 38 52
9. Rizespor 38 50
10. Antalyaspor 38 49
11. Gaziantep FK 38 44
12. A.Demirspor 38 44
13. Samsunspor 38 43
14. Kayserispor 38 42
15. Hatayspor 38 41
16. Konyaspor 38 41
17. Ankaragücü 38 40
18. Karagümrük 38 40
19. Pendikspor 38 37
20. İstanbulspor 38 16
Takımlar O P
1. Eyüpspor 34 75
2. Göztepe 34 70
3. Sakaryaspor 34 60
4. Bodrumspor 34 57
5. Ahlatçı Çorum FK 34 56
6. Kocaelispor 34 55
7. Boluspor 34 53
8. Gençlerbirliği 34 51
9. Bandırmaspor 34 50
10. Erzurumspor 34 44
11. Ümraniye 34 43
12. Manisa FK 34 40
13. Keçiörengücü 34 40
14. Adanaspor 34 39
15. Şanlıurfaspor 34 38
16. Tuzlaspor 34 38
17. Altay 34 10
18. Giresunspor 34 7
Takımlar O P
1. M.City 38 91
2. Arsenal 38 89
3. Liverpool 38 82
4. Aston Villa 38 68
5. Tottenham 38 66
6. Chelsea 38 63
7. Newcastle 38 60
8. M. United 38 60
9. West Ham United 38 52
10. Crystal Palace 38 49
11. Brighton 38 48
12. Bournemouth 38 48
13. Fulham 38 47
14. Wolves 38 46
15. Everton 38 40
16. Brentford 38 39
17. Nottingham Forest 38 32
18. Luton Town 38 26
19. Burnley 38 24
20. Sheffield United 38 16
Takımlar O P
1. Real Madrid 38 95
2. Barcelona 38 85
3. Girona 38 81
4. Atletico Madrid 38 76
5. Athletic Bilbao 38 68
6. Real Sociedad 38 60
7. Real Betis 38 57
8. Villarreal 38 53
9. Valencia 38 49
10. Deportivo Alaves 38 46
11. Osasuna 38 45
12. Getafe 38 43
13. Celta Vigo 38 41
14. Sevilla 38 41
15. Mallorca 38 40
16. Las Palmas 38 40
17. Rayo Vallecano 38 38
18. Cadiz 38 33
19. Almeria 38 21
20. Granada 38 21
banner30
banner29
banner5