english german arabic turkish

Mustafa Gençsoy

Mustafa Gençsoy

Mustafa Gençsoy Avrupa’nın en eski Türk derneği Kıbrıs Türk Cemiyeti’nin (KTC) 1971’den 2013’e kadar başkanlığını yaptı. Gençsoy’un yaşamı; 1951’de kurulan KTC, Kıbrıs’ta Türklerin var olma kavgasına Londra’dan omuz veren, toplumun göçmenlikten kaynaklı sorunlarını çözmeye çalışan ilk Türk derneği KTC ile örtüşüyor.

Mustafa Gençsoy’un hikayesi KTC’nin yarım asrı aşkın tarihiyle birebir örtüşüyor… Kendi yaşamını sorduğumuz Gençsoy, KTC’yi anlatmayı tercih etti…

Kıbrıs’ta Lefkoşa’nın kazası Peristerona’da 1931’de doğan Gençsoy, liseyi Lefkoşa’da bitirdikten sonra 1959’da da İstanbul Maçka Teknik Okulu’nda teknisyenlik diploması alır. 1960’da Londra’ya eğitim için gelir. Aynı yıl teknisyen olarak işe başladığı British Telecom’da 1991’de emekli oluncaya kadar çalışır.

Gençsoy’un KTC’ye gidip gelmeye başlaması ise Kıbrıs’ta 1963 Kanlı Noel’ine karşı ulusal tepkiyle başlar. 1970’de KTC’nin yönetimine “asbaşkan” olarak girer ve ertesi yıl da başkan seçilir. 2013’e kadar kesintisiz başkanlık yapan Gençsoy, yeniden yönetim kuruluna seçilmesine karşın başkanlık koltuğunu bırakmayı tercih eder.

Gençsoy, ilk göçmenlerin KTC’de toplanarak çocukların kültürlerini ve dillerini unutmadan bu topluma nasıl entegre olabileceklerini tartıştıklarını belirterek, “KTC bugün yapılan pek çok şeyin temelini 60 yıl önce atmıştı. İlk Türkçe okulların açılmasına da önayak oldu. Kıbrıs Türk’ünün bir diğer garantör ülke İngiltere’de sesini duyurmada çok önemli işlevler yerine getirdi” diyor…

Gençsoy, başkan seçildiğinde ilk iş olarak süreç içinde 1000 öğrenciye ulaşan Türk okulları açtığını söylüyor.

O yıllarda Londra’daki Türklerin ilk durağı ve ikinci adresi olan KTC, aynı zamanda aydınların mekânı, Londra’ya gelen siyasilerin de uğrak yeri olur. 1970’lerde Wimpy işçilerinin grev toplantıları KTC’de yapılır. KTC, 1974 Kıbrıs Barış Harekatı’nı “Kıbrıs’ta dökülen kanı durduran bir operasyon” olarak niteler ve sokakta gösteri, parlamentoda lobi faaliyetleri düzenler.

Dava adamı Gençsoy uzun yol arkadaşı Omay Hanım ile 1975’te evlenir. Omay hanımı tanıyanlar onun KTC’nin faaliyetlerinde öne çıkmamaya özen gösteren mütevazi, fedakâr, çalışkan, özverili ve hepsinden öte iyi kalpli bir “dava” kadını olduğunu söyler… (Omay Hanım 1 Şubat 2015’te Londra’da yaşamını yitirdi ve memleketi Kıbrıs Lefkoşa’da toprağa verildi)

KTC’nin Uzay Şairi Osman Türkay’ın yönetiminde 1974-99 arasında Türkçe çıkardığı Toplumun Sesi ve İngilizce yayınladığı Turkish News dergileri, Kıbrıs sorununa çözüm üretmeye çalışır ve adadaki gelişmeleri aktarır… KTC, Prof. Dr. Salahi Sonyel’in Kıbrıs ve Ermeni sorunu ile Atatürk hakkında kaleme aldığı araştırmalarını da yayınlar.

KTC’de Mustafa Gençsoy ve Türkay’ın 1970 ve 1980’lerde Kıbrıslı toplumda sağın örgütlenmesinde Ramadan Güney, Asil Nadir ve Türkiye’den de Kıbrıs kökenli Alpaslan Türkeş milli davayı milliyetçi davaya dönüştürme çabalarına karşı çıktığı görülür. O kadar ki Osman Türkay’ın ateşli yazıları ve Gençsoy’un dik duruşu milliyetçi cepheyi oldukça rahatsız eder. Arşivlerden Ramadan Güney’in, Türkay’ın yazılarını Rauf Denktaş’a şikâyet ettiğini anlıyoruz.

KTC toplumda önemli birer kurum olan İngiltere Türk Dernekleri Konseyi ve Türk Futbol Federasyonu’nun kurulmasında da ilk harcı atanlar arasında yer alır.

Gençsoy’a onca yıl sonra geriye dönüp baktığında en çok keyif aldığı çalışmaları soruyoruz. “Türk okullarının ilk kez örgütlü olarak KTC tarafından düşünülüp yaygınlaştırılması” diyor… “Hayal kırıklığı var mı?” sorumuzu da “Olmaz mı!” diyor ve ekliyor:

“Toplum çok bölük pörçük. Ne yaptıysak bir türlü birlik ve beraberliği sağlayamadık. Ne yazık ki sorun kendi içimizde. Artık ‘Kıbrıs’ta bile birileri Londra’da güçlü bir Türk toplumu istemiyor’ diye düşünmeye başladım.”

“KTC toplum için çok şey yaptı. Başta iş dünyası olmak üzere toplumun KTC’ye desteği var mı?” sorumuzu da Gençsoy, “Bazı iş adamlarının çabası övgüye değer ama bu konuda düzenli bir destekten yoksunuz” diye sitemli konuşuyor.

KKTC’deki Mal Müdürlüğü “Evkaf”, KTC’nin “34-35 D’Arbly Street W1 8EY” faaliyet gösterdiği mekânı mahkeme kararı ile el koyunca KTC’nin aktiviteleri de askıya alındı. Londra’nın göbeğindeki bina, müdavimi gençlere Türk yemeği sunuyor, internet ihtiyaçlarını gideriyordu.

Türkçe konuşanların toplum olma süreçlerine ve Londra’daki “milli dava”ya tanık olan bu tarihi mekânın, dernek enflasyonunda uzun süre ayakta kalabilmesi “Mustafa Gençsoy’un her gün sabah 10’dan akşam 10’a özverili çalışmasındandır” denilebilir.

 Mustafa Gençsoy'u ;Gazeteci Faruk Eskioğlu'nun kaleminden akan bu güzel satırlarından hatırlayacağız......Emeğine sağlık Faruk Eskioğlu

21
parçalı az bulutlu
Günün Anketi Tümü
Z kuşağı yanıtlıyor: Türkiye'de Kurulacak olan 67. hükümette, Cumhurbaşkanlığı koltuğuna ve iktidara kim geçmelidir?
Z kuşağı yanıtlıyor: Türkiye'de Kurulacak olan 67. hükümette, Cumhurbaşkanlığı koltuğuna ve iktidara kim geçmelidir?
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Trabzonspor 38 81
2. Fenerbahçe 38 73
3. Konyaspor 38 68
4. Başakşehir 38 65
5. Alanyaspor 38 64
6. Beşiktaş 38 59
7. Antalyaspor 38 59
8. Karagümrük 38 57
9. Adana Demirspor 38 55
10. Sivasspor 38 54
11. Kasımpaşa 38 53
12. Hatayspor 38 53
13. Galatasaray 38 52
14. Kayserispor 38 47
15. Gaziantep FK 38 46
16. Giresunspor 38 45
17. Rizespor 38 36
18. Altay 38 34
19. Göztepe 38 28
20. Ö.K Yeni Malatya 38 20
Takımlar O P
1. Ankaragücü 36 70
2. Ümraniye 36 70
3. Bandırmaspor 36 62
4. İstanbulspor 36 60
5. Erzurumspor 36 58
6. Eyüpspor 36 57
7. Samsunspor 36 51
8. Boluspor 36 50
9. Manisa Futbol Kulübü 36 49
10. Tuzlaspor 36 49
11. Denizlispor 36 49
12. Keçiörengücü 36 48
13. Gençlerbirliği 36 48
14. Altınordu 36 45
15. Adanaspor 36 45
16. Kocaelispor 36 44
17. Bursaspor 36 44
18. Menemen Belediyespor 36 38
19. Balıkesirspor 36 12
Takımlar O P
1. M.City 38 93
2. Liverpool 38 92
3. Chelsea 38 74
4. Tottenham 38 71
5. Arsenal 38 69
6. M. United 38 58
7. West Ham United 38 56
8. Leicester City 38 52
9. Brighton 38 51
10. Wolverhampton Wanderers 38 51
11. Newcastle 38 49
12. Crystal Palace 38 48
13. Brentford 38 46
14. Aston Villa 38 45
15. Southampton 38 40
16. Everton 38 39
17. Leeds United 38 38
18. Burnley 38 35
19. Watford 38 23
20. Norwich City 38 22
Takımlar O P
1. Real Madrid 38 86
2. Barcelona 38 73
3. Atletico Madrid 38 71
4. Sevilla 38 70
5. Real Betis 38 65
6. Real Sociedad 38 62
7. Villarreal 38 59
8. Athletic Bilbao 38 55
9. Valencia 38 48
10. Osasuna 38 47
11. Celta Vigo 38 46
12. Rayo Vallecano 38 42
13. Elche 38 42
14. Espanyol 38 42
15. Getafe 38 39
16. Mallorca 38 39
17. Cadiz 38 39
18. Granada 38 38
19. Levante 38 35
20. Deportivo Alaves 38 31